“Thân với Trung Quốc thì mất nước, thân với Mỹ thì mất Đảng”

Tuy rằng quan hệ Việt – Mỹ tiến triển trên nhiều phương diện, nhưng cũng có một tâm lý mâu thuẫn ngăn cản Hà Nội tiến xa hơn. Không chỉ vì sự nhạy cảm đối với Trung Quốc, mà nhiều nhà lãnh đạo Việt Nam e ngại « diễn tiến hòa bình ». Họ sợ rằng nếu thân mật hơn với Mỹ, có thể dẫn đến việc thả lỏng cho các lực lượng đòi tự do hóa chính trị, mà đảng cộng sản khó lòng kiểm soát nổi.

Nỗi ám ảnh này được thể hiện qua nhiều cách. Mới đây, chính quyền Việt Nam đã từ chối cấp visa nhập cảnh cho bà dân biểu Loretta Sanchez, thành viên của Ủy ban Quân sự Quốc hội Mỹ và là người đấu tranh cho nhân quyền. Đôi khi, sự nghi ngại còn mang tính cá nhân. Mùa thu năm 2008, Hà Nội cũng đã từng không cho phép một tùy viên quân sự làm việc tại Đại sứ quán Mỹ, vì vấn đề lý lịch : đại tá Patrick Reardon vốn sinh ở Việt Nam, được một gia đình Mỹ nhận làm con nuôi từ lúc mới chập chững biết đi. Chính quyền Việt Nam vẫn tỏ ra cảnh giác đối với Việt kiều, đặc biệt là với những người có ảnh hưởng chính trị.

ASEAN : Công nghiệp địa phương có thể bị hàng Trung Quốc bóp chết trong trứng nước

 Ngày nay, 80% số giày dép bán ở Việt Nam và Philippines là hàng Trung Quốc. Điều này đã giết chết từ trong trứng nước các tiến trình công nghiệp hóa của hai quốc gia trên.

Nhìn sang các quốc gia Đông Nam Á, nhật báo kinh tế Les Echos dành một cột báo nhỏ cho hội nghị thượng đỉnh ASEAN lần thứ 16 đang diễn ra tại Hà Nội. Nói về dự định thành lập một cộng đồng kinh tế từ nay đến năm 2015, trong đó người và hàng hóa được tự do dịch chuyển trong cộng đồng này, tờ báo đã cho rằng đây là một dự án không tưởng. Nhận xét này dựa trên những khó khăn trong hội nhập, mà một phần do sự khác biệt giữa các nước Đông Nam Á.

Tổ chức ASEAN tập hợp những quốc gia có trình độ phát triển rất khác biệt. Singapore có thu nhập đầu người lên đến 35.000 đô la, trong khi Cam Bốt và Lào vẫn là những nước nông nghiệp nghèo nàn. Nhưng theo bà Sophie Boisseau du Rocher, một nhà nghiên cứu Pháp, thì hố ngăn cách lớn nhất là về chính trị. ASEAN chỉ là phép cộng đơn thuần của 10 nước. Các chính phủ vẫn đặt lợi ích quốc gia lên hàng đầu. Bằng chứng là các hiệp ước kinh tế giữa các nước thành viên luôn có điều khoản miễn trừ, nhằm bảo vệ các lãnh vực thiết yếu của từng nước. Ông Rodolfo Severino, một cựu tổng thư ký của ASEAN đã cho rằng, các chính phủ cần thoát ra khỏi tầm nhìn hạn hẹp để nâng lên tầm khu vực.

Trung Quốc thao túng sông Mêkông, mặc kệ số phận các nước láng giềng

Trung Quốc đã thao túng sông Mêkông mà chẳng cần tham khảo các nước láng giềng. Mười lăm năm qua, dòng sông Mêkông huyền thoại đã bị biến thành một nhà máy điện khổng lồ. Việc xây dựng tràn lan các đập thủy điện trên sông Mêkông có thể dẫn đến một cuộc xung đột quốc tế.

Đời sống dân chài trên sông Mêkông. Ảnh RFI

« Với bốn đập thủy điện đang hoạt động và bốn con đập nữa đang còn trong dự án, Trung Quốc đã thao túng sông Mêkông mà chẳng cần tham khảo các nước láng giềng, và lại càng không quan tâm đến việc họ có đồng ý hay không ».

Trên đây là nhận xét của ông Carl Middleton, thuộc tổ chức International Rivers, được nhật báo Le Figaro trích dẫn.

Tờ Le Figaro dành hẳn một trang báo cho hội nghị thượng đỉnh diễn ra hôm nay tại Hua Hin, Thái Lan, giữa bốn quốc gia hạ nguồn là Thái Lan, Lào, Cam Bốt và Việt Nam. Tờ báo nhắc lại, dòng sông Mêkông dài đến 4.900 cây số, chảy qua sáu quốc gia, từ lâu vốn đầy bí ẩn với các nhà thám hiểm. Sông Mêkông có hơn 1.500 loài cá khác nhau, từ loại cá lóc khổng lồ, loại lươn dài đến hàng chục mét, cá đuối có gai độc nặng hơn nửa tấn…Thế mà dòng sông dài nhất Đông Nam Á hiện đang giãy chết, hệ thống sinh thái đang bị đảo lộn. Từ khi Trung Quốc nhúng tay vào, 60 triệu con người sống dựa vào dòng sông này hiện đang phải nhận lãnh bản án treo. Tờ báo nhắc lại, một báo cáo do Chương trình Môi trường Liên Hiệp Quốc và Viện Kỹ thuật Châu Á công bố vào tháng 5/2009 đã khẳng định, các đập thủy điện Trung Quốc có nguy cơ làm cho dòng sông Mêkông vốn giàu nguồn lợi thiên nhiên bị bức tử.